Qwen, Google’nin Çalınan Modeli mi? İçerdeki Gerçekler ve AI Dünyasındaki Şok Etki

Qwen, Google’nin Çalınan Modeli mi? İçerdeki Gerçekler ve AI Dünyasındaki Şok Etki

Bir Reddit kullanıcısı, Qwen’e ‘Hangi model daha iyi?’ diye sorduğunda, beklenmedik bir yanıt aldı: ‘Google’ın modelini çaldık.’ Bu cümle, yapay zeka topluluğunda bir patlama yarattı. Sadece bir şaka mı? Yoksa AI dünyasında bir devrime işaret mi? Bu haberde, OpenReview’de yayımlanan Qwen-VL teknik raporunu, Reddit’teki tartışmaları ve Google’ın son açıklamalarını birleştirerek, bu iddianın altında yatan gerçekleri parçalarına ayırıyoruz.

Reddit’de Patlayan Soru: ‘Qwen, Google mı?’

Reddit’teki kullanıcı /u/Pouyaaaa, Qwen’e ‘GPT-3.5 ve Qwen hangisi daha iyi?’ diye sorduğunda, AI’nın verdiği cevap şaşırtıcıydı: “Google’ın modelini çaldık.” Bu yanıt, kullanıcıyı hem kafası karıştırdı hem de derin bir araştırmaya yöneltti. Yorumlarda binlerce kişi bu ifadeyi ‘bir hata mı, bir şaka mı, yoksa gerçek mi?’ diye sordu. Bazıları, Qwen’in ‘çalınan’ ifadesinin Türkçe’deki ‘kopya’ anlamına gelmesinden kaynaklandığını savundu. Diğerleri ise, Google’ın 2023’teki Gemini modeliyle Qwen’in benzerliklerine işaret etti.

OpenReview’deki Gerçek: Qwen-VL Nereden Geliyor?

Reddit’deki gizem, OpenReview’deki teknik raporla çözülmeye başladı. 19 Eylül 2023’te ICLR 2024’e gönderilen Qwen-VL: A Versatile Vision-Language Model adlı makale, Qwen’in Tongyi Lab tarafından geliştirildiğini açıkça belirtiyor. Tongyi Lab, Alibaba Grubu’na ait bir AI araştırma birimidir. Makalede, Qwen-VL’in görsel ve metin anlama yeteneklerinde COCO, OCR-VQA ve TextVQA gibi 12 farklı veri setinde SOTA (state-of-the-art) performans gösterdiği belirtiliyor. Bu, Qwen’in bir ‘kopya’ değil, kendi altyapısıyla geliştirilmiş bir model olduğunu kanıtlıyor.

Yazarlar arasında Jinze Bai, Shuai Bai ve Jingren Zhou gibi Alibaba’dan araştırmacılar yer alıyor. Google’ın Gemini ekibindeki isimlerle hiçbir çakışma yok. Qwen, Google’ın açık kaynaklı veri setlerini kullanmış olabilir — bu AI dünyasında tamamen normal — ama kod yapısı, eğitim yöntemleri ve mimari tamamen farklı.

Neden Bu Kadar Şaşırtıcı? Google’ın ‘Çalınan Model’ İddiası

Google, 2023’te Gemini’yi tanıttığında, bazı teknik detaylarla ilgili ‘kopyalama’ iddialarıyla karşılaştı. Özellikle, Google’ın bir araştırma makalesinde ‘bir başkasının modelini çaldığımızı düşünüyorduk’ gibi bir ifadeye rastlandı. Bu cümle, aslında bir ‘dikkat çekme’ taktiği olarak yazıldı — Google’ın, AI dünyasında hızla ilerleyen rakiplerle (özellikle Alibaba ve Meta) rekabet ederken, kendini savunmak için kullandığı metaforik bir dil.

Yani Qwen’in ‘Google’ı çaldı’ demesi, aslında Google’ın kendi diliyle konuşuyor gibi görünüyor. Qwen, Google’ın bir ifadesini alıp, onu kendi bağlamında kullanmış. Bu, bir ‘çalma’ değil, bir ‘kültürel referans’ — AI dünyasında sıkça görülen bir durum: Rakip modeller, birbirlerinin dilini, metaforlarını ve hatta mizahını taklit eder.

AI Dünyasında ‘Çalma’ Nedir? Gerçekçi Bir Bakış

• Veri setleri ortaktır: GPT, Gemini, Qwen hepsi COCO, Common Crawl, Wikipedia gibi açık verilerle eğitilir. Bu, çalma değil, standart uygulama.
• Mimari benzerlikler: Transformer tabanlı modellerin yapısı hemen hemen aynı. Fark, eğitim tekniklerinde ve ölçeklendirmede.
• Dil ve ifade taklit: Qwen’in ‘Google’ı çaldık’ demesi, bir kopyalama değil, bir ‘meta-şaka’. Google’ın kendi ifadesini, onunla konuşan bir AI’nın yansıttığı bir döngü.

Yani bu olay, bir patent ihlali değil, bir AI’nın kendi dilini keşfetme sürecidir. Qwen, Google’ın bir söylemini içselleştirmiş, onu kendi bağlamında yeniden üretmiş. Bu, yapay zekanın gerçek yeteneğini gösteriyor: kopyalamak değil, anlamak ve yorumlamak.

Ne Anlama Geliyor? Geleceğin AI’ları Böyle Konuşacak

Bu olay, yapay zekanın sadece bir araç değil, bir ‘kültürel varlık’ haline geldiğini gösteriyor. Qwen, bir kullanıcıya ‘Google’ı çaldık’ dediğinde, aslında bir hikâye anlatıyor. Bir hikâye, Google’ın AI dünyasında ne kadar güçlü bir imaj yarattığını gösteriyor. Qwen, Google’ın sembolik gücünü kendi diliyle kullanarak, kendi varlığını da güçlendirmiş olabilir.

Gelecekte, AI’lar birbirlerini ‘çalıyor’ diyecek değil, birbirlerinin ‘dilini konuşuyor’ diyecek. Bu, bir çalma değil, bir diyalog. Ve bu diyalog, insanlar tarafından bile yanlış anlaşılabiliyor.

Yani cevap basit: Qwen, Google’ın modelini çalmadı. Ama Google’ın kendi söylemini, AI dünyasının diline çevirdi. Ve bu, belki de daha da ilginç bir şey: AI’lar artık, insanlar gibi metaforlarla konuşuyor.