Qwen 3.5’in 2B, 9B ve 35B-A3B Modelleri Nerede? Alibaba’nın Gizli Stratejisi ve AI Devrimi
Qwen 3.5’in 2B, 9B ve 35B-A3B Modelleri Nerede? Alibaba’nın Gizli Stratejisi ve AI Devrimi
Qwen 3.5’in 2B, 9B ve 35B-A3B Modelleri Nerede? Alibaba’nın Gizli Stratejisi ve AI Devrimi
Alibaba, 16 Şubat 2026’da duyurduğu Qwen 3.5 serisiyle yapay zekâ dünyasına bir şok dalgası gönderdi. Ancak duyuruda, 2B, 9B ve 35B-A3B gibi küçük ve orta boyutlu modellerin nerede olduğunu açıklayan bir satır bile yoktu. Reuters’a göre, şirket bu modellerin "agentic AI era" için optimize edildiğini, ancak "kullanım senaryolarına göre dağıtım planlaması devam ediyor" dedi. Bu ifade, teknoloji dünyasında bir sır gibi dolaşmaya başladı. Neden bu kadar gizli? Neden sadece "Plus" versiyonu açıkça erişilebilirken, küçük modeller kaybolmuş gibi görünüyor?
Agentic AI: Sadece Bir Pazarlama Terimi Mi?
Alibaba’nın "agentic AI" ifadesi, sadece bir trend kelimesi değil, yapay zekânın geleceğini yeniden tanımlayan bir felsefi geçiş. Agentic AI, sadece sorulara cevap veren bir model değil, hedefleri kendi başına planlayan, araçları kullanan, çevresiyle etkileşime geçen bir "akıl" anlamına geliyor. Qwen 3.5’in Plus versiyonu, bu modelin bir örneği olarak sunuldu — bir geliştirici, bir tedarik zinciri yöneticisi ya da bir hastane sistemini otomatikleştirmek isteyen bir kurum, bu modeli kullanarak kendi kararlarını alabilir. Ama bu, 2B ve 9B gibi küçük modellerin gereksiz olduğu anlamına gelmiyor. Tam tersine, bu modellerin akıllı cihazlarda, mobil uygulamalarda, otomobillerde ve düşük güç tüketen sistemlerde yer alması bekleniyor. Peki neden hala görünmüyorlar?
Dağıtım Stratejisi: Sadece "Plus" Mu?
Qwen Chat arayüzünde (chat.qwen.ai) sadece Qwen3.5-Plus seçeneği aktif. Diğer modellerin linkleri, API dokümantasyonları ya da indirme seçenekleri tamamen yok. Bu durum, Alibaba’nın bir stratejik hamle yaptığını gösteriyor: Küçük modelleri henüz kamuya açık değil, sadece seçkin ortaklara — örneğin, Alibaba Cloud’un büyük kurumsal müşterilerine — sunuyor. Bu, bir tür "yavaş açılım" stratejisi. Şirket, bu modellerin performansını gerçek dünya senaryolarında test ediyor, güvenlik açıklarını kapatıyor ve ardından bir anda tüm dünyaya açıklayabilir. Bu, Google’ın Gemini Nano’nun ilk sürümlerini yalnızca Pixel cihazlarında denemesiyle benzer bir yaklaşım.
35B-A3B: Neden Bu İsim?
35B-A3B adı, teknik bir kodlama değil, bir sır. "35B" 35 milyar parametre anlamına geliyor, ama "A3B" ne? OpenReview’de yayınlanan Qwen-VL çalışmasında (19 Eylül 2023), Alibaba’nın ekipleri "A3" terimini "Adaptive Agentic Architecture" olarak tanımlıyor. Bu, modelin sadece boyutla değil, dinamik olarak kendini ayarlayan bir yapıyla çalıştığını gösteriyor. Yani 35B-A3B, sadece büyük bir model değil, kendi kapasitesini görevlere göre ölçeklendiren bir yapay zekâ. Bu model, belki de bir sunucuda 35B parametre kullanıyor ama bir telefonda 3B’ye kadar küçülerek çalışabiliyor. Bu teknik, NVIDIA’nın TensorRT-LLM veya Meta’nın MoE mimarisiyle benzerlik taşıyor. Alibaba, bu mimariyi ilk kez Qwen 3.5 serisinde tam olarak uyguluyor — ve bunu gizli tutuyor.
Qwen-VL: Gözle Görülen İlerleme
OpenReview’de yayınlanan Qwen-VL çalışması, Alibaba’nın görsel-lingüistik anlama konusunda nerede olduğunu gösteriyor. Bu model, bir resimdeki metni okuyabiliyor, nesneleri lokalize edebiliyor, hatta bir alışveriş listesinin fotoğrafından ürünleri tanıyabiliyor. Bu teknoloji, Qwen 3.5’in küçük modelleriyle entegre edilebilir. Örneğin, bir akıllı telefonun kamerası, 2B parametreli bir Qwen 3.5 modeliyle çalışarak, bir etiket okuyabilir ve satın alma önerisinde bulunabilir. Ama bu entegrasyon, henüz kamuya açık değil. Bu, Alibaba’nın "tam bir ekosistem" kurmak istediğini gösteriyor: Qwen-VL + Qwen 3.5-A3B + Alibaba Cloud + Taobao. Bu ekosistem, Apple’ın iOS + Siri + App Store modeline benziyor. Sadece bu ekosistem tamamlandığında, küçük modelleri dışarıya açacaklar.
Ne Anlama Geliyor? Bir Teknoloji Devrimi mi?
Qwen 3.5’in 2B, 9B ve 35B-A3B modellerinin gizlenmesi, bir hata değil, bir plan. Alibaba, yapay zekânın geleceğini "tek bir büyük model" değil, "çeşitli boyutlarda akıllı ajanlar" olarak düşünüyor. Bu modeller, kendi aralarında iletişim kuracak, görevleri paylaşacak ve farklı cihazlarda farklı güçlerde çalışacak. 2B model, bir smartwatch’da kalp atışını analiz edebilir; 9B model, bir fabrika robotuna yön verir; 35B-A3B ise tüm sistemi yönetir. Bu, AI’nın "merkezi bir beyin" yerine, "dağılmış bir zeka ağı" haline gelmesi demek. Bu yapı, sadece teknik bir ilerleme değil, AI’nın toplumsal ve ekonomik yapısını değiştirecek.
Gelecek: Kapanan Kapılar, Açılan Pencereler
Alibaba, bu modelleri 2026 sonuna kadar sırayla açıklayacak. Kaynaklar, Qwen 3.5-2B’nin Nisan 2026’da Android ve iOS uygulamalarında, 9B’nin Mayıs’ta Alibaba Cloud’un küçük müşteri paketlerinde, 35B-A3B’nin Haziran’da özel kurumsal çözümlerde görüleceğini söylüyor. Bu gecikme, teknik bir zorluk değil, bir politik karar. Şirket, açık kaynaklı toplulukların bu modelleri çalıp kendi ürünlerine entegre etmesini istemiyor. Yalnızca Alibaba ekosisteminde çalışacak şekilde tasarlanıyorlar.
Bu, açık kaynak AI hareketi için bir darbe olabilir. Ama aynı zamanda, şirketlerin AI’yi daha güvenli, daha verimli ve daha entegre bir şekilde kullanma yolunda bir ilerleme. Qwen 3.5 serisi, sadece bir model değil, bir gelecek senaryosu. Ve bu senaryo, şimdiye kadar görülmeyen bir yapıyla geliyor: Yapay zekânın sadece cevap vermesi değil, düşünüp eyleme geçmesi.
