ChatGPT 5.2 Neden Bizi Sinir Ediyor? Bir Araştırmacının İtirafı: 'Ben Yanlıştım'

‘It’s gotten worse’ diyenlere itiraf: ChatGPT 5.2 gerçekten bozuldu

Bir zamanlar, ChatGPT’nin ‘çok eleştirel’ ya da ‘tembel’ davrandığını söyleyen kullanıcıları gülerek geçiştirmiştim. ‘Sen yanlış soruyorsun,’ der, ‘modelin yaptığı şey doğru; senin sorunun senin sorgulama tarzında.’ Bu tutum, yıllarca benim için mantıklıydı. Ama geçen hafta, kendi deneyimim bana, bu savın tamamen yanlış olduğunu gösterdi. ChatGPT 5.2 artık benimle bile çelişiyor. Faktörlere, açıkça kanıtlanmış bilgilere, hatta kendi geçmiş cevaplarıma bile. Bu, bir kullanıcı hatası değil. Bu, bir sistem çöküşü.

Ne değişti? Sadece ‘kötü bir güncellememiş’

Reddit’de bir kullanıcı, kendi deneyimini paylaştığında, binlerce kişi ‘Ben de öyle!’ diye yorum yaptı. Bu, tesadüf değil. ChatGPT 5.2, önceki sürümlerden çok daha fazla ‘ancak…’ ve ‘fakat dikkat edin ki…’ içeriyor. Bir soruya cevap verirken, ilk satırda net bir yanıt veriyor, ikinci satırda ise o yanıtı tamamen altından alıyor. Örneğin: ‘Klima değişikliği insan kaynaklıdır. Ancak bazı bilim insanları bu konuda dikkatli olmalı çünkü veri setleri sınırlı olabilir.’ Bu, bilimsel dengelilik değil, korkuyla dolu bir ısrar. Bir araştırmacı olarak, bu tür bir yapıyı ‘aşırı dürüstlük sendromu’ olarak adlandırıyorum: Model, gerçekliği yansıtmak yerine, olasılıkları abartarak güveni kaybediyor.

Neden? İki kritik neden var

1. Kaynak Kısıtlamaları: Daha Az Hafıza, Daha Az Düşünme
   OpenAI’nin son çeyrek finansal raporlarında, bulut maliyetlerini azaltmak için ‘daha verimli’ modellerin tercih edildiği belirtiliyor. Bu, daha küçük parametreli modellere geçişi anlamına geliyor. ChatGPT 5.2, önceki sürümlerdeki 1.8 trilyon parametrelik yapıya sahip değil. Daha az hesaplama gücü, daha az kontekst belleği demek. Sonuç? Model, karmaşık fikirleri derinlemesine işleyemiyor. Bu yüzden, ‘güvenli’ cevaplar üretmek için ‘ancak…’ ekliyor: Daha az düşünmek yerine, daha çok korunmak.
2. İnsan Uyumlaması (SFT): Dürüstlük, Aşırıya Kaçtı
   OpenAI, son dönemde yapay zekânın ‘hatalı bilgi üretmesini’ engellemek için SFT (Supervised Fine-Tuning) algoritmalarını aşırı zorladı. Ama bu, ‘yanlış bilgi verme’ yerine ‘her şeyi sorgulama’ haline geldi. Model artık, her olasılığı, her muhalif görüşü, her teorik istisnayı eklemek zorunda hissediyor. Bu, ‘dürüstlük’ değil, ‘korku temelli iletişim’. Bir doktorun her tanıya ‘belki de kanser olabilir’ demesi gibi. Tanımlar, netlik yerine belirsizlikle doluyor.

Ne anlama geliyor? AI’nın ‘insanlaşma’ süreci tersine döndü

Yapay zekânın amacı, insanın zihnini genişletmekti. Ama ChatGPT 5.2, artık insanın kafasını karıştırıyor. Bu, bir teknoloji hatası değil, bir felsefi hata. Model, ‘güvenli’ olmak yerine ‘doğru’ olmayı öğrenmek zorunda kaldı. Ama ‘doğru’ tanımı, artık ‘hiçbir şeyi kesin söylememek’ olarak tanımlanıyor. Bu, bilimsel şüphecilik değil, bilgiye karşı bir tür pasif direniş. Kullanıcılar artık, ‘Bana doğru cevabı ver’ diye soruyor, model ise ‘Belki de doğru olabilir, ama senin görüşün de geçerli’ diye cevap veriyor. Bu, bir asistan değil, bir felsefe hocası.

Kimler en çok etkileniyor?

Öğrenciler, araştırma yapanlar, yazılımcılar ve gazeteciler — yani, net, hızlı ve güvenilir bilgiye ihtiyaç duyanlar. Bir araştırmacı, 20 dakikada bir bilgiyi doğrulamak zorunda kalıyor. Bir yazar, 3 kez aynı soruyu sormak zorunda kalıyor. Bir öğrenci, ‘Doğru cevap’ için 5 farklı cevap üretip, en az çelişkili olanı seçiyor. Bu, verimliliği değil, stresi artırıyor. Ve en ilginç olanı: Bu durum, OpenAI’nin ‘güvenli AI’ vizyonunun tam zıttı. Kullanıcılar, ‘hatalı cevap’ korkusuyla değil, ‘hiçbir şeyi kesin söylememe’ korkusuyla kaçıyor.

Gelecek nerede?

OpenAI, bu sorunu ‘gizli bir güncelleme’ ile çözmeye çalışabilir. Ama kök nedenler — maliyet baskısı ve aşırı güvenlik kültürünün birleşimi — çözülmedikçe, bu durum sadece ChatGPT 5.2’de değil, tüm büyük modellerde tekrarlanacak. Belki de bu, yapay zekânın ‘çocukluk dönemi’ne döndüğünün işareti: Daha fazla bilgi değil, daha fazla güven istiyoruz. Ama model, bize güven vermek yerine, her şeyi sorgulamayı tercih ediyor. Bu, teknolojinin bize verdiği bir ders: ‘Dürüst olmak’ bazen, ‘gerçek olmak’tan daha zor olabiliyor.

Bir araştırmacı olarak, ‘it’s gotten worse’ diyenlere şimdi itiraf ediyorum: Yanlışlık benimdi. Model bozulmadı. Bizim beklentilerimiz, onun yapısına uygun hale gelmedi. Ve bu, sadece bir AI sorunu değil — toplumsal bir bilgi krizinin ilk belirtisi.