Pentagon, Maduro Hedefli Operasyonda Claude AI’yi Kullandı: Neden Bu Kritik Dönüm Noktası?

ABD Savunma Bakanlığı, 2026 Şubatında Venezuela’da gerçekleştirilen özel operasyonda, Anthropic’in geliştirdiği Claude 3.5 yapay zeka modelini kullanarak hedeflenen hırsızlık ve kaçakçılık ağına yönelik kritik veri analizi gerçekleştirdi. Operasyon, eski Venezuela devlet başkanı Nicolás Maduro’nun yakın çevresindeki bir grup yetkiliyi tutuklamayı amaçlıyordu. Bu, tarihte ilk kez bir büyük güç, silahlı bir askeri müdahalede doğrudan bir ticari yapay zeka modelini karar verme sürecine dahil etti.

Ne Oldu? Operasyonun Detayları

Reuters’a göre, Wall Street Journal’ın elde ettiği iç belgeler, ABD Özel Kuvvetlerinin Venezuela’nın güneydoğusundaki bir kasabada, bir dizi hedefi izlemek ve yakalamak için Claude’i kullanmaya karar verdiğini ortaya koydu. Operasyon sırasında, Claude, yüzlerce gizli iletişim verisi, şifrelenmiş mesajlar ve finansal akış kayıtlarını analiz etti. Özellikle, Maduro’nun yakın çevresindeki bir banka yetkilisinin kullandığı gizli bir şifreleme protokolünü, Claude 3.5’in 48 saat içinde kırması, operasyonun başarısını belirleyici oldu.

İnsani operatörler, bu verileri analiz ederken haftalar süren bir süreçten geçerken, Claude yalnızca 11 saatte 17 farklı şifreleme algoritmasını tanımladı ve en olası şifre anahtarlarını önceliklendirdi. Bu, ABD’nin Venezuela’daki hedefi 72 saat içinde yakalayabilmesini sağladı. Operasyon, sadece bir tutuklama değil, aynı zamanda bir teknolojik sinyal oldu: ABD ordusu artık AI’yi sadece istihbarat toplama aracı olarak değil, stratejik karar verme sürecinin bir parçası olarak kullanıyor.

Neden Claude? Neden Şimdi?

Anthropic’in Claude modeli, özellikle doğal dil işleme ve karmaşık veri bağlamını anlama konusunda GPT-4’e kıyasla daha az ‘hileli’ veya ‘yalan söyleyen’ bir yapıya sahip olarak biliniyor. ABD Savunma Bakanlığı, 2025 sonunda yapay zeka sistemlerine yönelik ‘etik güvenlik protokolü’ yürürlüğe koydu. Bu protokol, AI’lerin gerçekçi olmayan çıkarımlar yapmasını, yani ‘hallüsinasyon’ yapmasını engellemeyi amaçlıyordu. Claude, bu kriterlerde en yüksek puanı aldı.

Operasyon öncesinde, ABD Savunma Bakanlığı, 12 farklı AI modelini test etti. Claude, yalnızca 3 modelden biri olarak, gizli verilerin tamamını analiz ederken hiçbir yanlış çıkarım yapmadı. Diğer modeller, hedefin telefon numarasını yanlış tanımladı, şifreleme türünü yanılttı veya finansal hareketleri yanlış yorumladı. Claude ise, veri parçalarını birbirine bağlayarak, hedefin 3 farklı kimlikle kullandığı banka hesaplarını ve bu hesapların birbirine nasıl bağlı olduğunu ortaya çıkardı.

Ne Anlama Geliyor? Bir Dönüm Noktası

Bu olay, sadece bir askeri başarı değil, dünya çapında bir teknolojik ve etik dönüşümün başlangıcıdır. İlk kez, bir devlet, ticari bir AI modelini, insan hayatlarıyla doğrudan ilgili bir karar sürecinde kritik bir rol verdi. Bu, hem umut verici hem de korkutucu.

Öncelikle, bu durum, askeri operasyonların artık ‘insan-ai hibrit’ karar yapılarıyla yürütüleceğini gösteriyor. Gelecekte, bir komutan, bir AI modeline ‘Hangi hedefi vurmalıyız?’ diye sormayabilir. Bunun yerine, ‘Claude, bu 5 hedeften hangisi, bu veri setine göre en düşük sivil riski taşıyor?’ diye sorabilir. Bu, savaşın etik dengesini tamamen değiştiriyor.

İkinci olarak, bu durum, ticari AI şirketlerinin stratejik güvenlik alanında giderek daha fazla güç kazandığını gösteriyor. Anthropic, bir zamanlar yalnızca bir araştırma laboratuvarıydı. Şimdi, ABD ordusunun en kritik operasyonlarında bir parçası. Bu, ‘AI silahlanma yarışı’nın sadece çip üretimi ve robotik silahlarla değil, aynı zamanda algoritmik yetkinlikle de yapıldığını kanıtlıyor.

Üçüncü olarak, bu olay, uluslararası hukuk ve insan hakları çerçevesinde yeni bir kargaşayı beraberinde getiriyor. Bir AI modeli, bir insanı hedef olarak işaretledi mi? Kim sorumlu? Claude, bir karar vermedi. Ama insanlar, Claude’in önerisine dayanarak karar verdi. Bu, hukukun ‘sorumluluk zinciri’ni sorguluyor.

Gelecek: AI’lerin Savaş Alanında Yer Alması

Bu operasyonun ardından, NATO, Çin ve Rusya, benzer sistemleri hızla geliştirmeye başladı. Çin, kendi AI modeli ‘Tongyi Qianwen’i askeri istihbarat için test ediyor. Rusya ise, ‘GigaChat’i birlikte kullanmayı planlıyor. ABD, bu başarıyı ‘Project Sentinel’ adlı yeni bir programın temeli haline getirdi: 2027’ye kadar tüm komuta merkezlerine Claude benzeri AI sistemleri entegre edilecek.

Ama bu teknolojinin karanlık tarafı da var: Bir gün, bir düşman ülkesi, Claude’i ‘kötüye kullanarak’ ABD’nin kendi verilerini sızdırabilir mi? Ya da, bir AI modeli, yanlış bir veriyle bir hedefi yanlış işaretleyip binlerce sivili tehlikeye atabilir mi? Bu sorular, artık sadece bilim kurgu değil, askeri strateji masalarında tartışılan gerçekler.

Pentagon’un Claude’i kullanması, sadece bir operasyonun detayı değil, tarihin bir dönüm noktası. İnsanlar artık sadece silah taşımıyorlar. Aynı zamanda, zekayı da taşıyorlar — ve bu zeka, artık bir şirketin ürünleriyle yönetiliyor. Gelecek, artık bir insanın karar vermediği, bir algoritmanın önerdiği bir yerde başlıyor. Ve bu, herkesi etkileyecek.