Nvidia'nın Çin'e AI Çip Satışı ABD Güvenlik İncelemesinde Tıkandı
Nvidia'nın Çin'e AI Çip Satışı ABD Güvenlik İncelemesinde Tıkandı
Nvidia'nın Çin'e AI Çip Satışı ABD Güvenlik İncelemesinde Tıkandı
İSTANBUL – ABD'nin yapay zeka çipi üreticisi Nvidia'nın Çin pazarına yönelik H200 modeli satışları, beklenmedik bir diplomatik ve güvenlik engeliyle karşı karşıya. Financial Times'ın (FT) özel haberine dayanan Reuters raporuna göre, Başkan Donald Trump'ın geçen yıl sonunda verdiği ihracat onayına rağmen, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın talep ettiği kapsamlı ulusal güvenlik incelemesi süreci, satışları fiilen dondurdu.
Onay Verildi Ama İnceleme Bitmedi
Reuters'ın aktardığı habere göre, Nvidia'nın en gelişmiş yapay zeka işlemcilerinden H200'ün Çin'e satışı, Trump yönetiminin yaklaşık iki ay önceki yeşil ışığına rağmen hala belirsizliğini koruyor. Süreci yakından takip eden kaynaklar, Dışişleri Bakanlığı'nın, ihracat lisanslarının onaylanmasından önce bu satışların "yakından incelenmesini" istediğini belirtiyor. Bu durum, teknik olarak onaylanmış bir ihracatın, idari ve güvenlik süreçleri nedeniyle pratikte sekteye uğradığı ilginç bir tablo ortaya koyuyor.
Çinli Devler Siparişi Askıya Aldı
FT'nin ulaştığı bilgilere göre, Çinli alıcılar da bu belirsizlik ortamında temkinli davranıyor. ByteDance (TikTok'un ana şirketi) ve Alibaba gibi teknoloji devleri, lisansların nihai olarak alınıp alınamayacağı veya hangi koşullara bağlı olacağı netleşene kadar Nvidia'ya H200 çipleri için resmi sipariş vermeyi ertelemiş durumda. Bu durum, Çin tarafının da süreci risk yönetimi çerçevesinde ilerlettiğini gösteriyor.
Investopedia: Çin Tarafından "Ön Onay" Haberi Gelmişti
Krizin ilginç bir boyutu, olayın sadece ABD tarafındaki tıkanıklıkla sınırlı olmaması. Investopedia'nın 28 Ocak 2026'da Aaron McDade imzasıyla yayımlanan haberine göre, Çin hükümeti bir süre önce ByteDance, Alibaba ve diğer bazı büyük teknoloji firmalarına Nvidia'nın H200 çiplerini satın alma konusunda ön onay vermişti. The Wall Street Journal'ı kaynak gösteren haberde, bu adımın Nvidia için önemli bir engeli aştığı yorumu yapılıyordu. Ancak görünen o ki, ABD tarafındaki son dakika güvenlik kaygıları, Çin tarafındaki bu olumlu havayı da gölgeledi.
Stratejik Rekabetin Yeni Cephesi: Yüksek Performanslı Çipler
Yaşanan gelişme, ABD ile Çin arasındaki teknoloji ve stratejik rekabetin merkezine yapay zeka çiplerinin oturduğunu bir kez daha gösterdi. Nvidia, küresel yüksek performanslı AI çip pazarında neredeyse tekel konumunda. Çin ise hem askeri hem sivil alanda yapay zeka kapasitesini hızla geliştirmeye çalışıyor. ABD yönetimleri, en ileri teknolojiye sahip bu çiplerin Çin'in eline geçmesinin, uzun vadede ulusal güvenlik çıkarlarına zarar verebileceğinden endişe duyuyor.
DirectIndustry e-Magazine gibi sektör yayınlarının da sıkça analiz ettiği üzere, yarı iletkenler artık sadece bir ticari meta değil, jeopolitik güç mücadelesinin temel taşlarından biri haline geldi. Trump yönetiminin, ticari çıkarları (Nvidia'nın Çin'den elde ettiği gelirin %25'ini vergilendirme planı olduğu belirtiliyor) ve güvenlik kaygıları arasında denge kurmaya çalıştığı anlaşılıyor.
Sonuç ve Olası Senaryolar
Mevcut durumda Nvidia, iki süper gücün politik ve güvenlik çekişmesi arasında sıkışmış durumda. Şirket, dünyanın en büyük ikinci ekonomisi olan Çin pazarına erişimini korumak isterken, ABD hükümetinin düzenlemelerine de uymak zorunda.
Önümüzdeki günlerde olası gelişmeler şu yönde olabilir:
- Koşullu Onay: ABD, Çin'e yapılacak H200 satışlarına belirli kısıtlamalar (performans limitleri, kullanım alanı denetimleri, son kullanıcı sertifikasyonu gibi) getirebilir.
- Tamamen Bloke: Güvenlik incelemesi sonucunda satışlar tamamen reddedilebilir. Bu durumda Nvidia, Çin pazarı için özel olarak geliştirdiği daha düşük performanslı modellere yönelebilir.
- Zaman Kazanma: İnceleme süreci, daha kapsamlı bir Çin politikasının oluşturulmasına kadar uzatılabilir.
Kesin olan bir şey var: Yapay zeka çiplerinin geleceği, artık sadece Silikon Vadisi'ndeki mühendislerin değil, Washington ve Pekin'deki politika yapıcıların da masasında şekilleniyor. Nvidia'nın bu diplomatik labirentten nasıl çıkacağı, küresel teknoloji tedarik zincirinin ve stratejik rekabetin seyrini önemli ölçüde etkileyecek.
