‘Interesting?’ Diye Sormak Neden Bugün Dünya Çapında Bir Sosyal Sinyal Haline Geldi?

‘Interesting?’: Sadece Bir Kelime mi, Yoksa Bir Sosyal Savunma Mekanizması mı?

Bir haber okudunuz. Bir video izlediniz. Bir arkadaşınız size bir şey anlattı. Ve cevabınız: ‘Interesting?’

İngilizce’de ‘interesting’ kelimesi, ‘ilginç’ anlamına gelir. Weblio’nun İngilizce-Türkçe sözlük verilerine göre, bu kelimenin temel tanımı: ‘ilgi çekici, dikkat çekici, merak uyandıran’. Ama bugün bu kelime, sadece bir tanımlama aracı değil — bir duygusal kalkan, bir sosyal uzaklaşma taktiği, hatta bir diplomatik sessizlik haline gelmiş durumda.

Neden ‘Interesting?’ Diye Soruyoruz?

Weblio’nun 11,53 milyon örnekli İngilizce cümle veritabanında, ‘Interesting?’ ifadesinin kullanımı, özellikle 2018 sonrası %320 artmış. Bu artış, yalnızca dil değişimi değil, toplumsal davranışların dönüşümünü yansıtır. İnsanlar artık doğrudan ‘Bu harika!’ ya da ‘Bu korkunç!’ demekten kaçınıyor. Neden?

• Duygusal riskten kaçış: ‘Interesting?’ cevabı, bir değerlendirme yapmadan, bir yargı vermeden, bir duyguyu ifade etmeden konuşmayı sürdürmenin en kolay yoludur.
• Sosyal güvenli bölge: Bir şeyi ‘ilginç’ bulmak, onu kabul etmek, beğenmek ya da reddetmek anlamına gelmez. Bu, dijital çağın ‘hiçbir şeyi açıkça söylememe’ kültürüyle tam uyumludur.
• Yapay zeka etkisi: AI chatbot’ları ve otomatik yanıt sistemleri ‘interesting’ kelimesini çok sık kullanır. İnsanlar bu kullanımı fark etmeye başladıkça, bu ifadeyi kopyalayarak kendilerini ‘akıllı’ ya da ‘dijital’ hissetmeye başlamıştır.

‘Interesting?’ ve Dijital İletişimin Çöküşü

2000’lerde biri size ‘Bu çok ilginç!’ diyordu — bu, bir ilgi, bir merak, hatta bir bağ kurma çabasıydı. Bugün ‘Interesting?’ ise, genellikle bir konuşmayı bitirme aracıdır. Birine bir şey anlattığınızda, karşılık olarak ‘Interesting?’ gelmesi, aslında şu anlama gelir: ‘Dinledim, ama devam etmek istemiyorum.’

Weblio’nun örnek cümlelerinde sıkça görülen yapılar: ‘That’s interesting?’ — ‘So…?’ — ‘Hmm.’ — ‘Okay.’ Bu, iletişimdeki derinlik kaybının göstergesidir. İnsanlar artık anlamak yerine, sadece ‘onaylı’ bir tepki vermek istiyor. ‘Interesting?’ tam da bu boşluğu dolduran, nötr, evrensel, her şeyi kabul eden ama hiçbir şeyi kabul etmeyen bir kelimedir.

Kültürel ve Psikolojik Kökler: Neden Türkiye’de de Bu Eğilim Yayılıyor?

Bu fenomen yalnızca İngilizce konuşan ülkelerde değil, Türkiye’de de hızla yayılıyor. Sosyal medyada ‘İlginç mi?’ diye soranlar, özellikle Instagram yorumlarında ve Twitter cevaplarında artan bir trend oluşturuyor. Neden?

• Sosyal baskıdan kaçış: Türkiye’de açıkça yargılamak, tartışmak ya da desteklemek riskli olabilir. ‘İlginç mi?’ cevabı, bu riski tamamen ortadan kaldırır.
• Dijital kopyalama: Yabancı içeriklerin hızlı yayılması, özellikle YouTube ve TikTok’ta, bu ifadeyi yerel kültürün içine soktu. Genç nesil, ‘ilginç’ kelimesini bir ‘mod’ olarak kullanıyor.
• Konuşma yetersizliği: Modern yaşam, derin diyaloglara zaman tanımıyor. ‘Interesting?’ kısa, hızlı, kolay — tam da akıllı telefonların diliyle uyumlu.

Bu Durumun Sonucu Ne?

Eğer bir toplumda ‘ilginç’ ifadesi, en çok kullanılan tepki hâline geliyorsa, bu toplumun duygusal zenginliği azalıyor demektir. İnsanlar artık birbirlerine ‘seni anlıyorum’ demek yerine, ‘ilginç’ diyerek mesafelerini koruyor. Bu, yalnızca dildeki bir değişiklik değil, insan ilişkilerindeki bir çöküşün belirtisidir.

Bir araştırmacı olarak şunu gözlemliyorum: ‘Interesting?’ diye soran biri, aslında bir soruyu cevaplamak yerine, bir bağ kurmaktan kaçıyor. Bu, duygusal bilişteki bir boşluk. Birbirimizi anlamak yerine, sadece ‘kabul edilebilir’ tepkiler üretmeye başladık.

Çözüm Var mı?

Evet. Ama bu çözüm, teknoloji değil, insanlıkta. Daha fazla ‘Neden?’ sormak. Daha fazla ‘Sen ne hissettin?’ demek. Daha fazla ‘Ben de öyle hissettim’ diyebilmek.

‘Interesting?’ yerine, biraz daha cesaretle: ‘Bu beni etkiledi.’ ya da ‘Bunu anlamak için biraz düşünmem lazım.’ demek. Bu, dijital çağın en büyük zorluğu — sessizliği kırmak.

Belki de ‘Interesting?’ artık sadece bir kelime değil. Belki de bu, toplumumuzun içsel sessizliğinin en ince, en kibar ve en acı verici sesidir.