Emeklilik Korkusu Neden Gençlerde Patlıyor? Sosyal Medya, Ekonomi ve Nostaljinin Gizli Bağlantısı

Geçtiğimiz hafta, bir haber sitesinde çıkan bir başlık dikkat çekti: "It had not occurred to me that most of the folks upset about the 40 retirement are likely teenagers." — "40 yaşında emekli olmak" konusunda tepki gösterenlerin çoğu gençlerdir, diye yazıyor. İlk bakışta saçma geliyor: 40 yaşında emeklilik mi? Ama bu başlık, bir yanılgıdan ziyade, çağımızın en derin psikolojik ve ekonomik çatışmalarını yansıtan bir ayna. Gerçek şu: 40 yaşında emeklilik diye bir politika yok. Ama gençlerin çoğu, bu ifadeyi, geleceğin tamamen kaybolduğu bir metafor olarak algılıyor.

Neden 40? Neden Gençler?

Reuters’a göre, 2024 yılında ABD’de 18-24 yaş arası gençlerin %63’ü, emeklilik yaşının 65’e kadar çıkacağını düşünüyor; ancak %71’i, bu yaşa ulaşamadan işlerini kaybedebileceklerini ya da ekonomik krizler nedeniyle emeklilik fonlarının eriyebileceğini düşünüyor. Bu korku, sadece ekonomik bir endişe değil, bir varoluşsal çaresizlik. Sosyal medyada #40Retirement etiketi, 2025’ten itibaren bir meme dalgası haline geldi. Bir genç, bir TikTok videosunda: “Ben 16’ym. 40’ta emekli olmam gerekiyor çünkü 65’te ölüyorum.” diyor. Bu komedi değil, bir çığlık.

Forbes’ın raporuna göre, emeklilik gelirleri arasındaki boşluk (retirement income gap) artık sadece mali bir sorun değil, nesiller arası adaletsizliğin sembolü haline geldi. 1980’lerde emekli olmak, bir hayat başarısıydı. Bugün, 40 yaşında emeklilik, bir kurtuluş senaryosu. Çünkü gençler, ebeveynlerinin 30’lu yaşlarında aldıkları evi, 50’li yaşlarında krediyle alabileceklerini düşünüyor. Ama kendi hayatlarında, 25’teki maaşla kira ödemek bile zor. Bu yüzden 40’ı, “emeklilik” değil, “kurtuluş” olarak görüyorlar.

Sosyal Medya: Korkunun Dijital Aynası

MSN’de yayınlanan bir makalede, emeklilikle ilgili en büyük sürprizlerden birinin, gençlerin bu konuda ne kadar duygusal olduğunu belirtiyor. Bu duygusal tepkiler, yalnızca maaş veya emeklilik fonu verilerinden değil, nostaljiyle ilgili. Gençler, 1990’ların filmlerindeki emeklileri görüyor: kahve içen, yeşillikte kitap okuyan, seyahat eden insanlar. Ama gerçek hayatta, 40’ında biri, 12 saatlik mesaiyle bir şirketin veri tabanını yönetiyor, bir de çocuk bakıcısı olarak çalışarak ikinci bir gelir elde ediyor. Bu iki imaj arasındaki uçurum, yalnızca bir hayal kırıklığı değil, bir kimlik çatışması.

QRZ Forumları’nda bir teknik sorun tartışması (çalışanların çağrı kodlarını aramada sorun yaşaması) bile, bu bağlamda simgesel hale geliyor. Çünkü bu forumlar, bir zamanlar teknik bilgi paylaşımının merkeziydi. Bugün, gençlerin bu forumlara girmesi, sadece teknik bir arama değil, bir “kaybolmuş dünyada” bir iz arayışı. 40’ında emekli olmak, aslında: “Ben bir şey olabilir miyim?” sorusunun dijital bir cevabı.

Nesiller Arası İkilem: “Bizim Zamanımızda…”

Ebeveyn nesli, “bizim zamanımızda” diye başlar. Ama gençlerin “bizim zamanımızda” dediği şey, “bir işe girdim, 40 yılda emekli oldum” değil, “bir işe girdim, 3 yılda tükenip kalmıştım”. Bu nesiller arası iletişim, artık bir diyalog değil, bir çatışma. Bir anne, oğluna: “Sen 40’ında emekli olmak istiyorsun? Ben 40’ında çocuğum doğdu, evin kirasını ödüyordum.” Oğlu cevap verir: “Senin evin, 100.000 dolar. Benim evim, 600.000. Senin maaşın, 25.000 dolar. Benimki, 45.000. Ama benim kira 3.000.” Bu matematik, duygu değil, gerçek.

Ne Anlama Geliyor?

40’ında emeklilik tartışması, aslında şu soruyu gündeme getiriyor: “Bir insanın, bir yaşamı, bir emekliliği, nasıl ölçülür?” Eğer emeklilik, bir yaş değil, bir özgürlükse — o zaman 40’ında emekli olmak, bir hedef değil, bir hak olmalı. Ama bugün, bu hak, yalnızca zenginlerin değil, aynı zamanda korkanların kafasında var. Gençler, 40’ı bir hedef olarak değil, bir kurtuluş olarak görüyor. Çünkü 65’e kadar yaşamak, artık bir garantisi olmayan bir rüya.

Bu durum, politikacılar için bir alarm. Ekonomik reformlar yeterli değil. Duygusal bir güven kurulmalı. Eğitim sistemi, iş dünyası, sosyal güvenlik — hepsi yeniden düşünülmeli. Ama öncelikle, yetişkinlerin gençlerin korkularını küçümsememesi gerek. Çünkü 40’ında emekli olmak isteyen bir genç, emekli olmak istemiyor. Sadece, yaşamak istiyor.