Hint, Devlet Destekli Yatırım Fonuyla Teknoloji İmtihanına Girdi: 1,1 Milyar Dolarlık Devrim

Hint, teknoloji dünyasında yeni bir dönüm noktası yaşıyor. Ülkenin hükümeti, başta yapay zeka, yarı iletkenler ve temiz enerji olmak üzere kritik alanlarda girişimciliği teşvik etmek amacıyla 1,1 milyar dolarlık (yaklaşık 35 milyar INR) devlet destekli sermaye fonunu resmen onayladı. Bu karar, sadece bir yatırım değil; Hint’in 2030’a kadar küresel teknoloji liderlerinden biri olma hedefine yönelik stratejik bir hamle. Daha önce hiç olmadığı kadar, devletin özel sektörü doğrudan finanse etme iradesi, ülkenin ekonomik modelinde köklü bir dönüşümün habercisi.

Neden Şimdi? Hint’in Teknolojik Bağımlılık İmtihanı

Hint, 2020’lerin başında, Çin’in yarı iletken teknolojilerindeki monopoli ve Batı’nın teknoloji ihracat kontrolleri nedeniyle ciddi bir tedarik zinciri krizi yaşadı. Akıllı telefon üreticileri, AI sunucuları ve savunma sistemleri için gerekli çipler, ABD ve Hollanda’dan ithal ediliyordu. Bu bağımlılık, özellikle ABD’nin Huawei ve TikTok’a uyguladığı yaptırımlar sonrası Hint liderlerinde bir korku yarattı: ‘Bir gün, biz de kilitlenebiliriz.’

2023’te Hint, ‘Make in India’ politikasını ‘Make for the World’ olarak yükseltti. Ancak bu kez, üretim değil, icat odaklıydı. Devlet, özellikle genç girişimcilerin teknolojik çözümler geliştirmesi için doğrudan sermaye sağlama kararı aldı. Bu fon, sadece başlangıç aşamasındaki şirketlere değil, aynı zamanda üniversite laboratuvarlarından doğan patenterlere ve teknoloji kümelerine de hizmet verecek. Bu, Hint’in ‘girişimci toplumu’nu kurma çabasının en net örneği.

Fonun Yapısı: Devletin Yeni Elçisi

Yeni fon, ‘National Technology Innovation Fund’ (NTIF) adını taşıyor ve Hint Finans Bakanlığı’nın kontrolünde, bağımsız bir yönetim kurulu tarafından yönetilecek. Fonun 40%’i doğrudan erken aşamalı teknoloji girişimlerine, 30%’u yarı iletken fabrikaları kurmak için, 20%’i AI ve bulut altyapısına, geri kalan 10%’u ise kadın girişimciler ve kırsal alanlardan gelen projelere ayrıldı.

Önemli bir detay: Fon, sadece Hintli girişimcilerle değil, Hintli kökenli diasporadaki bilim insanlarıyla da işbirliği yapacak. ABD’deki Stanford ve MIT’den mezun olmuş Hintli mühendisler, artık Hint’e geri dönerken yalnızca bilgi değil, sermayeyle de geliyor. Fon, bu girişimcilerin kendi ülkelerinde kurdukları şirketlere doğrudan yatırım yapmaya izin veriyor. Bu, Hint’in ‘beyin göçü’ne karşı kullandığı en etkili silah.

Küresel Etki: Çin ve ABD’nin Oyununu Değiştiriyor

Çin, 2020’den beri 150 milyar dolarlık teknoloji fonuyla dünya çapında girişimciliği destekliyor. ABD ise ‘CHIPS Act’ ile 52 milyar dolar harcıyor. Hint’in 1,1 milyar dolarlık fonu bu rakamlara göre küçük görünse de, stratejik etkisi çok daha büyük. Çünkü Hint, ‘kitleye dayalı inovasyon’ modelini uyguluyor. Yani, çok sayıda küçük, esnek, hızlı karar veren girişimciye küçük miktarlarda ama çok sayıda yatırım yapıyor.

Örneğin, Bengaluru’da bir genç girişimci, 200 bin dolarla bir AI tabanlı tarım analiz sistemi geliştirdi ve fon sayesinde bu sistemi 100 bin küçük çiftçiye ulaştırdı. Bu tür projeler, Hint’in teknolojiyi ‘yönetim’ değil, ‘yaşam’ olarak algılamasını gösteriyor. Bu, Çin’in devlet merkezli modeliyle, ABD’nin serbest piyasa modeliyle tamamen farklı bir yol.

İçsel Zorluklar: Yalnızca Para Yeterli Mi?

Elbette, bu hamle tamamen riskli değil. Hint’te hâlâ teknoloji altyapısı, eğitim sistemi ve düzenleyici çerçeve açısından büyük eksiklikler var. Yerel bankalar, girişimcileri hâlâ ‘riskli’ olarak görüyor. Yasa düzenlemeleri yavaş. Bazen, bir teknoloji ürünü 6 ayda onaylanıyor, başka biri 2 yıl bekliyor.

Ancak bu fonun en güçlü yönü, bu eksiklikleri gidermek için bir ‘katalizör’ görevi görmesi. Örneğin, fonun bir parçası olarak, Hint Hükümeti, 150 yeni teknoloji hukuk uzmanı görevlendirdi. Ayrıca, her yatırım yapılan şirketin yanında bir ‘regulatory mentor’ atanıyor — yani, yasal engelleri aşmak için özel danışmanlar.

Gelecek: 2030’da Hint, Teknoloji Kalesi

2030’a kadar Hint, dünya çapında 100 adet ‘unicorn’ (1 milyar dolar değerindeki startup) sahibi olmayı hedefliyor. Şu anda 11 tane var. Bu fon, bu hedefe ulaşmak için kritik bir taş. Ama daha da önemlisi: Hint, artık teknolojiyi ‘satmak’ değil, ‘kendine ait yapmak’ istiyor. Bu, sadece ekonomik değil, kültürel bir özgürlük mücadelesi.

Yakın gelecekte, Hint’in bir AI asistanı, Çinli değil, ABD’li değil, Hintli bir dilde konuşacak. Bir çip, Bangalore’da tasarlanacak. Bir güneş paneli, Bihar’daki bir köyde kurulacak. Bu fon, sadece parayı değil, bir ülkenin kendi geleceğini inşa etme iradesini finanse ediyor.

Ne Anlama Geliyor? Dünya İçin Ders

Bu hamle, sadece Hint için değil, gelişmekte olan tüm ülkeler için bir model. Devletin, serbest piyasa ile işbirliği yaparak, ama tamamen kontrolü elinde tutarak, teknolojiyi bir ‘devlet projesi’ olarak değil, ‘milli bir vurgu’ olarak kullanması, küresel ekonomide yeni bir trendin başlangıcı olabilir. Türkiye, Endonezya, Meksika gibi ülkeler, Hint’in bu deneyiminden ders alabilir: ‘Teknolojiyi almak değil, üretmek gerekir.’

Hint, artık yalnızca bir pazar değil, bir inovasyon merkezi. Ve bu 1,1 milyar dolarlık fon, onun bu kimliğini kazanmasında kritik bir katalizör olacak. Gelecek, sadece Silicon Valley’de değil, Bengaluru’da, Hyderabad’da ve Jaipur’da da yazılacak.