Warsh: Yapay Zeka Verimlilik Patlaması Fed'in Faiz İndirimini Hızlandırabilir

Financial Times'ın (FT) haberine göre, eski Federal Rezerv (Fed) yöneticisi ve eski Başkan Donald Trump'ın potansiyel Fed Başkanı adaylarından Kevin Warsh, yapay zeka (AI) devriminin ekonomide yaratacağı verimlilik artışının, enflasyonla mücadelede merkez bankalarına manevra alanı açarak faiz indirim sürecini hızlandırabileceğini savunuyor. Warsh'ın bu argümanı, 1990'larda dönemin Fed Başkanı Alan Greenspan'ın internet ve bilgi teknolojilerinin yarattığı 'verimlilik patlamasının' enflasyonu düşük tutacağı ve faizlerin düşük kalmasına izin vereceği tezini anımsatıyor.

Greenspan'ın Hayaletinden Modern Bir Yorum

Kevin Warsh, 2006-2011 yılları arasında Fed Yönetim Kurulu üyeliği yapmış, muhafazakar görüşleriyle tanınan bir isim. FT'nin aktardığına göre Warsh, yapay zekanın iş süreçlerini dönüştürerek uzun vadeli ekonomik büyümeyi (potansiyel büyüme oranını) artırabileceğini düşünüyor. Bu durum, ekonomiyi aşırı ısınmadan (yüksek enflasyon yaratmadan) daha hızlı büyütme kapasitesi anlamına geliyor. Warsh'a göre, verimlilikteki bu yapısal artış, Fed'in şu anda devam eden sıkı para politikasını, beklenenden daha erken bir tarihte gevşetmesi için gerekçe oluşturabilir.

Bu görüş, tarihsel bir paralellik taşıyor. 1990'larda, Greenspan yönetimindeki Fed, yükselen teknoloji yatırımları ve internetin yaygınlaşmasının üretkenliği artırdığını ve bu sayede işsizlik çok düşük seviyelerde seyretse bile enflasyon baskısının sınırlı kaldığını savunmuştu. Greenspan, bu 'yeni ekonomi'nin kuralların değiştiğini ima ederek, diğer merkez bankacılarının aksine, daha yavaş faiz artışları yolunu izlemişti. Warsh da benzer şekilde, AI'nın 'kuralları değiştirebileceğine' işaret ediyor.

Politika Yapıcılar İçin İkilem ve Fırsat

Warsh'ın öngörüsü, günümüz merkez bankacıları için hem bir umut ışığı hem de karmaşık bir politika ikilemi sunuyor. Bir yandan, AI kaynaklı verimlilik artışı gerçekleşirse, Fed'in 'yumuşak iniş' (enflasyonu kontrol altına alırken resesyona neden olmama) hedefine ulaşması kolaylaşabilir. Ekonomi daha fazla büyüyebilir ve iş piyasası güçlü kalırken, enflasyon hedefine daha hızlı dönülebilir. Bu senaryo, faiz indirimleri için yeşil ışık anlamına gelir.

Ancak diğer yandan, bu tür teknolojik devrimlerin etkilerinin ekonomiye tam olarak yansıması zaman alır ve ölçülmesi zordur. 1990'larda Greenspan'ın haklı çıkması, 2000'lerin başında dot-com balonunun patlaması ve verimlilik artışının geçici olduğu yönündeki eleştirilerle gölgelendi. Benzer şekilde, AI'nın getireceği verimlilik kazanımlarının ne kadar süreceği, hangi sektörlere odaklanacağı ve enflasyon verilerine tam olarak ne zaman yansıyacağı belirsizliğini koruyor. Fed, bu belirsizlik ortamında, enflasyon beklentilerinin yeniden yukarı yönlenmesi riskini de göz ardı edemez.

Trump'ın Potansiyel Fed Başkanı Adayı Olarak Warsh

Kevin Warsh'ın görüşlerinin önemi, sadece eski bir politika yapıcı olmasından değil, aynı zamanda 2024 başkanlık seçimlerinin muhtemel adayı Donald Trump'ın Fed Başkanlığı için düşündüğü isimlerden biri olarak anılmasından kaynaklanıyor. Trump, görevdeki Fed Başkanı Jerome Powell'ı daha önce eleştirmiş ve ikinci bir dönemde onu değiştirebileceğini ima etmişti. Warsh gibi, AI'nın ekonomik potansiyeline vurgu yapan ve daha hızlı faiz indirimi yanlısı görünen bir ismin başkanlık koltuğuna geçmesi, Fed'in mevcut ihtiyatlı ve veriye dayalı yaklaşımında önemli bir değişiklik anlamına gelebilir.

Warsh'ın argümanı, temelde daha 'hawkish' (enflasyon karşıtı sert) bir geçmişe sahip olmasına rağmen, teknolojik ilerlemenin para politikası üzerindeki sınırlayıcı etkisine odaklanarak bir nevi 'dovish' (yumuşak) bir ton da taşıyor. Bu, özellikle yüksek faiz ortamından şikayetçi olan bazı iş dünyası çevreleri ve politikacılar için cazip bir mesaj olabilir.

Ekonomistler Arasında Görüş Ayrılığı

AI'nın verimlilik ve para politikası üzerindeki etkisi konusunda ekonomistler arasında tam bir fikir birliği yok. Bazıları, Warsh ve Greenspan'ın iyimserliğini paylaşarak, AI'nın 1990'ların internet devriminden bile daha derin bir etki yaratabileceğini savunuyor. Diğerleri ise ihtiyatlı davranılması gerektiğini, verimlilik kazanımlarının yaygınlaşmasının on yıllar alabileceğini ve AI'nın aynı zamanda iş piyasasında yıkıcı etkiler yaratarak gelir eşitsizliğini artırabileceğini, bunun da farklı türden ekonomik ve sosyal zorluklar doğuracağını belirtiyor.

Sonuç olarak, Kevin Warsh'ın AI odaklı görüşleri, sadece teknolojik bir tahminden ibaret değil; aynı zamanda para politikasının geleceği, Fed'in liderliği ve 2024 seçimlerinin ekonomi politikaları üzerindeki potansiyel etkisi hakkında önemli bir tartışma başlatıyor. Fed'in önümüzdeki dönemdeki kararlarını, sadece geleneksel enflasyon ve istihdam verileri değil, belki de bu 'yeni verimlilik patlaması' beklentisi de şekillendirecek.