Teknoloji Devi Şirketlerin 660 Milyar Dolarlık Yatırımı Balon Endişelerini Alevlendirdi

Silikon Vadisi'nin dev şirketleri, yapay zeka yarışında öne geçmek için bu yıl 660 milyar dolarlık rekor yatırım planlıyor. Ancak bu 'nefes kesici' harcama furyası, teknoloji hisselerinde yaşanan düşüşle birlikte 2000'lerin dot-com balonunu hatırlatıyor. Uzmanlar, yatırımların reel getirisi konusunda endişeli.

Rakamlar 'Nefes Kesen' Boyutta

Financial Times'ın haberine göre, Alphabet (Google), Meta, Microsoft, Amazon ve Apple'ın oluşturduğu 'Magnificent Seven' grubunun bu yılki sermaye harcamaları ve araştırma-geliştirme yatırımlarının toplamı 660 milyar doları aşacak. Bu rakam, geçen yıla göre %34'lük bir artışa işaret ediyor ve ABD'nin en büyük 500 şirketinin toplam yatırımlarının neredeyse dörtte birini oluşturuyor.

Analistler, bu olağanüstü büyüklükteki yatırım dalgasını 'nefes kesici' olarak nitelendirirken, yapay zeka altyapısına (veri merkezleri, yonga üretimi, enerji) yapılan harcamaların ana itici güç olduğunu belirtiyor. Microsoft ve Alphabet gibi şirketler, yapay zeka hizmetlerini genişletmek için veri merkezi inşasına milyarlarca dolar akıtıyor.

Güçlü Kar Raporlarına Rağmen Hisseler Düşüyor

İlginç olan, bu devasa yatırım planlarının açıklandığı hafta, çoğu teknoloji devinin beklentileri aşan kar raporları sunmasına rağmen hisse senetlerinin değer kaybetmesi oldu. Meta'nın hisseleri, gelecekteki yatırım maliyetleri konusundaki endişeler nedeniyle %10'dan fazla değer kaybetti. Benzer şekilde, Alphabet'in hisseleri de reklam gelirlerindeki güçlü büyümeye rağmen düşüş yaşadı.

Bu durum, yatırımcıların kısa vadeli karlardan çok, yapay zeka yatırımlarının uzun vadeli getirisi konusunda şüpheci olduğunu gösteriyor. Wall Street analistleri, şirketlerin yapay zeka için harcadığı her doların ne zaman ve nasıl geri döneceğine dair net bir yol haritası göremiyor.

Dot-Com Balonuyla Benzerlikler Endişe Veriyor

Piyasa gözlemcileri, mevcut durumun 2000'lerin başındaki dot-com balonunu anımsattığı konusunda uyarıyor. O dönemde de internetin potansiyeline inanan şirketler, gelecekteki getirisi belirsiz alanlara büyük yatırımlar yapmış, ancak bu yatırımların çoğu beklenen getiriyi sağlayamamıştı. Bugün de yapay zekanın dönüştürücü gücüne olan inanç, benzer bir 'alana hükmetme' yarışını tetiklemiş durumda.

Ancak önemli bir fark, bugünkü teknoloji devlerinin dot-com dönemindeki start-up'lara kıyasla çok daha sağlam nakit akışları ve karlı iş modellerine sahip olması. Yine de, yapay zeka altyapısına yapılan harcamaların olağanüstü boyutları, bu alanda bir kapasite fazlası ve fiyat savaşı riskini de beraberinde getiriyor.

Altyapı Yarışı ve Enerji Sorunu

Yapay zeka yarışının bir diğer cephesi de enerji tüketimi. Devasa veri merkezlerinin ve yapay zeka modellerinin eğitiminin inanılmaz miktarda elektrik gerektirdiği biliniyor. Şirketler, bu enerji ihtiyacını karşılamak için yenilenebilir enerji kaynaklarına yöneliyor, ancak bu da yatırım maliyetlerini daha da artırıyor. Bazı bölgelerde, veri merkezlerinin enerji şebekeleri üzerinde yarattığı baskı endişe konusu olmaya başladı.

Sonuç olarak, teknoloji devlerinin 660 milyar dolarlık yatırım hamlesi, yapay zeka çağının şekillenmesinde kritik bir dönüm noktası olarak görülüyor. Ancak, yatırımcıların ve piyasa gözlemcilerinin sorduğu temel soru şu: Bu 'nefes kesici' harcamalar, yeni bir teknolojik altın çağın temelini mi atıyor, yoksa tarihin en büyük teknoloji balonlarından birine mi tanıklık ediyoruz? Cevap, önümüzdeki birkaç yıl içinde, bu devasa yatırımların somut ürünlere ve sürdürülebilir gelirlere dönüşüp dönüşmeyeceğinde yatıyor.