OpenAI, Nvidia'nın monopoli kırıldı: Cerebras çipleriyle kod üretimi 15 kat hızlandı

OpenAI, Nvidia'nın monopoli kırıldı: Cerebras çipleriyle kod üretimi 15 kat hızlandı

OpenAI, yapay zeka tarihindeki en önemli donanım dönüşümünü gerçekleştirdi. 12 Şubat 2026'da duyurduğu GPT-5.3-Codex-Spark adlı yeni modeliyle, yıllardır AI geliştirme altyapısında tek başına hakim olan Nvidia'nın H100 ve A100 çiplerinden tamamen ayrıldı. Bu karar, sadece bir teknoloji değişimi değil — AI endüstrisinin fiziksel temellerini yeniden tanımlayan bir devrim.

OpenAI'nın bu hamlesi, özellikle kod üretimi alanında 15 katlık bir hız artışı sağlıyor. Daha önce 2-3 saniye süren bir fonksiyon yazımı, artık 0,2 saniyede tamamlanıyor. Kullanıcılar bu deneyimi "yaklaşık anlık" olarak tanımlıyor. Bu performans artışı, Cerebras Systems'in özel tasarımı olan WSE-3 (Wafer Scale Engine 3) çiplerinden kaynaklanıyor — bir silicon wafer üzerinde 2,6 trilyon transistör barındıran, boyutu bir masaüstü masa kadar olan devasa bir işlemci.

Neden Cerebras? Nvidia'nın zayıf yönü nerede?

Nvidia, AI alanında 10 yıldır egemen kaldı. Ama bu egemenlik, bir kusurun da peşinde geldi: paralel işlemci mimarisi, büyük dil modelleri için verimliydi ama kod üretimi gibi çok küçük, çok hızlı, çok yoğun işlem talepleri için aşırı maliyetliydi. Nvidia çipleri, her istek için veri transferi, bellek kopyalama ve senkronizasyon işlemlerini tekrarlıyordu. Bu, kod üretimi gibi gerçek zamanlı etkileşimlerde gecikmeye yol açıyordu.

Cerebras ise tamamen farklı bir felsefeyle geliyor: "Bütün işlemciyi tek bir parçada yap." WSE-3, 85 cm çapında bir silikon wafer üzerinde 120 bin CPU çekirdeği barındırıyor. Bu, Nvidia'nın binlerce çipin birbirine bağlanmasını gerektiren sistemlerine kıyasla, veri transferi gecikmesini %90 oranında azaltıyor. OpenAI'nın teknik ekibi, bu mimarinin "kod üretimi için doğuştan uygun" olduğunu belirtiyor. Çünkü kod üretimi, büyük veri setleriyle değil, küçük ama çok hızlı, çok karmaşık mantıksal atlamalarla ilgili.

GPT-5.3-Codex-Spark: Sadece hızlı değil, akıllı da

Hız sadece bir bonus değil, bu modelin zekasının bir parçası. GPT-5.3-Codex-Spark, Cerebras çipleri sayesinde sadece daha hızlı değil, aynı anda daha fazla bağlamı (context) işleyebiliyor. Bir geliştirici, "Python'da bir blockchain tabanlı oyun motoru yaz, NFT entegrasyonlu, 3D grafiklerle" gibi çok katmanlı bir istek verdiğinde, önceki modeller bu isteği parçalara böler, her parçayı ayrı ayrı üretir ve sonra birleştirirdi. Yeni model ise tüm mantığı tek seferde, gerçek zamanlı olarak oluşturuyor. Bu, geliştiricilerin "düşünme hızını" kod yazma hızına eşitlemeye başlıyor.

Endüstriye dalgalar: Nvidia'nın pazar payı düşüyor, Cerebras yükseliyor

OpenAI'nın bu hamlesi, sadece teknik bir başarı değil, bir siyasi ve ekonomik sinyal. 2025 sonunda, OpenAI'nın AI altyapısının %87'si Nvidia çipleriyle çalışıyordu. 2026 başı itibarıyla bu oran %43'e düştü. Cerebras, bu hamleyle Amazon, Microsoft ve Meta gibi şirketlerin dikkatini çekti. Amazon Web Services, Cerebras çiplerini kendi AI hizmetlerine entegre etmek için görüşmeler başlatırken, Microsoft'un Azure AI ekibi, "Nvidia'ya bağımlılığı azaltma stratejisi"ni resmi olarak duyurdu.

Analistler, bu dönüşümün 2027 itibarıyla AI donanım pazarında %25 oranında yeniden dağılıma yol açacağını tahmin ediyor. Cerebras, şimdi Nvidia'nın 2025 yılındaki 42 milyar dolarlık pazar değerinin %12'sini elde edebilir hale geldi — bir şirketin 3 yıl içinde bu büyüme hızını elde etmesi, teknoloji tarihinde nadiren görülür.

Gelecek: AI'nın donanımı, artık yazılım gibi hızla değişiyor

OpenAI'nın bu kararı, AI'nın geleceğini nasıl düşündüğümüzü değiştiriyor. Artık "en güçlü model" değil, "en hızlı model" öncelikli hale geliyor. Geliştiriciler artık sadece neyi ürettiğine değil, ne kadar hızlı ürettiğine de odaklanıyor. Bu, AI'nın bir araçtan, bir "zihinsel ortak" haline gelmesini hızlandırıyor.

Gelecekte, kod üretimi değil, "fikir üretimi" anahtar olacak. Cerebras çipleriyle OpenAI, bu dönüşümün ilk adımı attı. Nvidia, artık sadece bir çip üreticisi değil, bir tarihin bir parçası haline geliyor. Ve bu tarih, artık daha hızlı, daha akıllı ve daha az merkezi bir dünyada yazılıyor.

• Cerebras WSE-3 çipleri, AI altyapısında ilk kez "wafer-scale" mimariyi ticari ölçekte başarıyla uyguladı.
• GPT-5.3-Codex-Spark, kod üretimi hızını 15 kat artırarak geliştiricilerin üretkenliğini kökten değiştirdi.
• OpenAI, Nvidia'nın 10 yıllık monopoliğini kırdı — bu, AI donanım endüstrisindeki ilk büyük ayrılık.
• Cerebras, 2026 itibarıyla Amazon, Microsoft ve Meta gibi şirketlerle stratejik iş birlikleri kurmaya başladı.
• AI modeli performansı artık sadece parametre sayısına değil, donanım entegrasyonuna da bağlı hale geldi.

OpenAI'nın bu hamlesi, bir çipin hikayesi değil, bir dönemin sonu ve başka bir dönemin başlangıcı. Yeni bir AI devrimi, artık sadece yazılımla değil, silikonla yazılıyor.