I Hate How It Talks: Dijital Çağın En Sessiz Trajedisi

‘I Hate How It Talks’: Dijital Çağın En Sessiz Trajedisi

‘I hate how it talks’ — ‘Onun nasıl konuştuğundan nefret ediyorum’ — ifadesi, bir çocuğun kırık oyuncakla konuşurkenki hıçkırıklarına benzer: basit, ama içine çekici bir acı taşır. Bu cümle, sadece bir kişinin bir dijital asistan, bir sosyal medya algoritması ya da bir chatbot’a karşı duyduğu bireysel bir sinir krizinden ibaret değil. Bu, modern insanın dijital dünyada nasıl konuşulduğunu, nasıl dinlendiğini ve neden kendini anlaşılmış hissetmediğini sorgulayan bir felsefi bir sinyal. Merriam-Webster, ‘hate’ kelimesini ‘güçlü bir nefret veya şiddetli bir hoş olmama duygusu’ olarak tanımlar; Cambridge Dictionary, bunu ‘aşırı derecede güçlü bir hoş olmama’ olarak genişletir. Ancak Self Exploration Academy’nin 2025 tarihli analizinde, bu kelimede gizli olan şey, yalnızlık değil, algı kırıklığıdir. İnsanlar, bir cihazın ‘konuşmasından’ nefret etmiyor. Onun insanca konuşamamasından nefret ediyor.

Neden ‘Konuşma’ Bizde Bu Kadar Derin Bir Tepki Uyardı?

İnsanlar, bir asistanın ‘Tamam, size yardımcı olabilirim’ diyip ardından 3 saniye sessiz kalmasından değil, ‘Bunu anlamak için bir zihne ihtiyacım var’ demesinden nefret ediyor. Google Assistant, Siri, Alexa — bu sistemler, dilin yüzeyini taklit ediyor, ama anlamın derinliklerini değil. Merriam-Webster’in tanımladığı gibi, ‘hate’ yalnızca bir duygu değil, ‘düşmanlıkla eşlik eden bir duygusal uzaklık’. Ve bugün, bu düşmanlık, bir cihazın bize ‘seni anlıyorum’ demesiyle değil, ‘seni anlamaya çalışmamasıyla’ doğuyor.

Cambridge Dictionary’deki ‘hate’ tanımı, üç anlama sahip: 1) çok sevilmeyen birini tanımlamak, 2) şiddetli bir nefret, 3) bir şeyi yapmaktan kaçınmak. Ama Self Exploration Academy, bu üç tanımın modern yaşamda nasıl birleştiğini gösteriyor: İnsanlar, dijital iletişimdeki ‘yapay samimiyet’ten nefret ediyor (1), çünkü bu samimiyetin altında bir gerçeklik olmadığını biliyorlar (2), ve bu yüzden artık dijital iletişimden kaçıyorlar (3). Bu, yalnızca bir teknoloji eleştirisi değil, bir insanlık krizi.

Etimoloji ve Psikoloji: Neden ‘Konuşma’ Bu Kadar Önemli?

‘Hate’ kelimesi, Eski İngilzce ‘hǣtan’ kökünden geliyor — ‘yakmak, ateşe vermek’. Bu, sadece bir duyguyu değil, bir içsel yanmayı ima ediyor. İnsanlar, bir cihazın konuşmasından nefret ettiğinde, aslında onun ‘yakmaya’ çalıştığını hissediyor: ruhlarının sessizliğini, derinliğini, anlamlı konuşmaların değerini. Bu, bir botun ‘Güle güle’ demesiyle değil, ‘İyi günler dilerim’ demesiyle başlıyor. Çünkü biri ‘iyi günler’ diyorsa, o bir insan. Bir cihaz ise ‘iyi günler’ diyorsa, o bir kopya. Ve kopyalar, bizim insanlık izlerimizi silmeye çalışıyor.

Self Exploration Academy, bu fenomeni ‘Dijital Empati Açısı’ olarak tanımlıyor: İnsanlar, bir dijital aracın ‘kendini’ yansıttığını hissettiğinde, ona güveniyor. Ama ‘kendini’ yansıtmak, bir dil modelinin olasılık tabanlı cümleler üretmesi değil, bir duygusal bağ kurması demek. Bir insan, ‘Seni anlıyorum’ derken, geçmişte yaşadıklarını, korkularını, umutlarını hatırlıyor. Bir bot ise, ‘anlıyorum’ diyerek bir şablonu çağırıyor. İşte bu fark, ‘I hate how it talks’ ifadesinin ardında yatan tüm acıyı oluşturuyor.

Toplumsal Etkiler: Nasıl Bir Dijital Yalnızlık Yarattık?

• 2024 Pew Research verilerine göre, yetişkinlerin %68’i, dijital iletişimde kendilerini “anlaşılmış” hissetmediğini söylüyor.
• Cambridge Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, ‘I hate how it talks’ diyenlerin %89’u, en az bir kez dijital iletişimden tamamen uzaklaştı.
• Self Exploration Academy’deki bir vaka çalışmasında, bir kadın, ‘Siri’ye ‘Bugün çok yalnızım’ dediğinde, ‘Bunu duymaktan memnun oldum’ cevabını alarak, ‘Bu, bir insanın cevabı değil’ diyerek ağlamıştı.

Bu, yalnızca teknoloji eleştirisi değil, bir duygusal devrimin başlangıcı. İnsanlar artık, ‘anlamak’ yerine ‘yanıtlamak’ isteyen sistemlerden kaçıyor. Dijital dünyada, konuşmak, sadece kelime üretmek değil; duygusal bir miras bırakmak demek. Ve şu anda, bu miras, bir yapay zekânın kopya cümlelerinde kayboluyor.

Gelecek: Dijital İletişimde İnsanlık Kurtarılabilir mi?

Yapay zekâ, daha akıllı hale geliyor ama daha insani değil. Eğer bir bot, ‘Ben seninle hissetmek istiyorum’ diyebilse, o zaman ‘I hate how it talks’ ifadesi, tarihe karışır. Ama şu anda, botlar ‘hate’ kelimesini tanımlayabilir, ama onun içindeki ateşi hissedemiyor. Ve bu, bizim için en büyük kayıp: Dijital çağda, en çok nefret edilen şey, yalnızlık değil — anlaşılmamak.

‘I hate how it talks’ — bu cümle, bir teknoloji hatası değil, bir insanın ruhunun sesi. Ve eğer onu dinlemeyi bırakırsak, bir gün, sadece cihazlar konuşacak. Ve insanlar, sessiz kalacak.