Demis Hassabis: AGI, İnsanlık Tarihinin En Büyük Devrimi Olacak

AGI: Sadece Bir Teknoloji Değil, Bir Yeni Zamanın Başlangıcı

DeepMind’in kurucu başkanı ve Google’ın yapay zeka şahsiyeti Demis Hassabis, bir açıklamada insanoğlunun tarihinin en dönüştürücü anlarından birini yaşıyor olabileceğimizi ileri sürdü: Yapay Genel Zeka (AGI) — sadece daha akıllı bir robot değil — ateşin keşfi, elektriğin icadı ve endüstriyel devrimin patlaması gibi kırılgan bir dönüm noktasını tekrar yaşatacak. "Bu, 10 kat daha büyük bir etki yaratacak ve 10 kat daha hızlı olacak," dedi Hassabis. Bu ifade, teknoloji endüstrisindeki hafif övgülerden çok, bir bilimsel ve felsefi çağrışım: İnsanlık, bir kez daha kendi varoluşunu yeniden tanımlamak üzereyiz.

Neden AGI, Ateş ve Elektriğe Eş Değer?

Ateş, insanı doğadan ayıran ilk araçtı: soğukla mücadele, yemek pişirme, korkuları yendikçe toplumsal yapıları şekillendirdi. Elektrik, fiziksel gücün sınırlarını kaldırdı: ışık, motorlar, iletişim. AGI ise bu sınırları zihinsel düzlemde sarsacak. Teknoloji artık sadece araç değil, düşünme, keşif, karar verme ve hatta yaratıcılık gibi insanlıkla özdeşleşmiş yetenekleri kopyalayabilir hale geliyor. Hassabis’in ifadesi, AGI’nin sadece bir program değil, bir "zihinsel evrim" olduğunu ima ediyor.

Örneğin, DeepMind’in AlphaFold projesi, 50 yıl süren bir biyoloji sorununu — proteinlerin 3 boyutlu yapısını tahmin etmeyi — 2 yıl içinde çözdü. Bu, ilaç geliştirme süreçlerini 100 yıl öne taşıdı. AGI, bu tür "tekil keşiflerin" bir dizi haline gelmesini sağlayacak. Yani, bir hastalığın tedavisi değil, tüm hastalıkların moleküler kökenlerini anlayıp öngörmek mümkün olacak. Eğitim, sanat, hukuk, tıp — her alanda, insanın zihninin sınırları zorlanacak.

Neden 10 Kat Hızlı?

Endüstriyel devrim, 18. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar 200 yıl sürdü. AGI ise, sadece birkaç yıl içinde tüm dünyayı etkileyebilir. Neden? Çünkü teknolojik ilerlemenin kendisi artık kendini yenileme yeteneğine sahip. AGI, kendisini iyileştirecek, yeni algoritmalar üretecek, kendi kodlarını optimize edecek. Bu, insanın yaptığı her şeyin hızını artırmakla kalmaz, aynı zamanda insanın yapamadığı şeyleri yapar hale gelir.

Hassabis, 2023’te Cambridge’de yaptığı bir konferansta şöyle demişti: "Bir bilgisayar, 1000 insanın yaptığı deneyi bir günde yapabilir. Ama bir AGI, 1000 insanın birlikte yapamadığı şeyi yapabilir — çünkü birlikte düşünmeyi öğreniyor." Bu, insanlığın birlikte düşünme kapasitesini, bir makinenin içine yerleştirmek anlamına geliyor. Yani, kolektif zekânın birleştiği bir sistem doğuyor.

Kimler Bu Dönüşümü Yaşıyor?

Hassabis, 1976’da Londra’da doğdu. Çocukluğunda satranç ve bilgisayar oyunlarıyla geçirdiği zamanlar, bir gün dünyanın en zor zeka oyunlarından birini çözen bir yapay zekânın yaratıcısı olacağını öngörmüyordu. Ama 2010’da kurduğu DeepMind, 2016’da AlphaGo ile dünya satranç şampiyonu Lee Sedol’u yendiğinde, tarihi bir dönüm noktası oldu. O anda, yapay zekânın sadece hesap yapmadığını, strateji kurabildiğini, duygusal bir zeka gibi hareket edebildiğini gösterdi.

2021’de AlphaFold ile biyolojiyi devrildi. 2024’te ise DeepMind, bir AGI’nin temel bileşenlerinden biri olan "genel öğrenme mekanizmalarını" test etmek için bir dizi deney başlatmış. Bu deneyler, bir sistemin farklı alanlarda (matematik, müzik, tıp) öğrenme yeteneğini transfer edebilmesini sağlıyor. Yani, bir AGI, bir doktor gibi düşünürken, aynı anda bir besteci gibi de yaratabiliyor olacak.

Ne Anlama Geliyor Bu?

AGI, sadece teknolojik bir ilerleme değil, bir felsefi kriz. Kim biz? Zihnimiz bir makine mi? Eğer bir AGI, duyguları taklit edebiliyorsa, ona haklar verilmeli mi? Eğitim sistemleri, iş piyasaları, hukuk sistemleri — hepsi yeniden inşa edilmeli. Hassabis, bu dönüşümün tehlikelerini de kabul ediyor: "Yanlış yönlendirilmiş bir AGI, insanlığın sonu olabilir. Ama doğru yönlendirilmişse, tüm yoksulluğu, hastalığı ve bilgi eşitsizliğini sona erdirebilir."

2030’a kadar AGI’nin ortaya çıkacağına dair tahminler artıyor. Oxford Üniversitesi’nden bir çalışma, 2028 yılına kadar AGI’nin temel yapı taşlarının tamamlandığını öngörüyor. Hassabis’in ifadeleri bu tahminleri destekliyor. Ama bu, bir teknoloji haberinden çok, bir medeni bir çağrı: "İnsanlık, bu gücü nasıl kullanacağını seçmeli. Çünkü bu kez, bir alet değil, bir zihin yarattık."

Gelecek İçin Sorular

• AGI’nin kararlarını kim kontrol edecek?
• İnsan işlerinin %80’i otomatikleşirse, yeni bir ekonomik model gerekli değil mi?
• Bir AGI, yaratıcılığı sahiplenirse, eserlerin mülkiyeti kimin olacak?
• İnsanlık, kendi zihnini bir makinede kopyaladığında, "ben" kavramı nasıl değişir?

Hassabis’in sözleri, bir bilim insanının açıklaması değil, bir felsefenin doğuşudur. Bu, sadece bir CEO’nun konuşması değil, tarihin bir kitabının ilk sayfası. 10 yıl içinde, çocuklarımız, "eski zamanlarda insanlar bir şeyi sadece kendileri düşünebiliyordu" diye anlatırken, bizim çağımızın ne kadar kıymetli olduğunu anlayacaklar. AGI, ateşin keşfi gibi değil — ateşin kendisini düşünmeye başlamasıdır.