ChatGPT'ye Basit Bir Soru Sordum, Cevap Beni Sarstı

Basit Bir Soru, Derin Bir Yankı

Bir kullanıcı, Reddit’te sadece bir satır yazdı: "ChatGPT’ye basit bir soru sordum." Sonrasında paylaştığı ekran görüntüsü, milyonlarca insanın yapay zeka ile nasıl iletişim kurduğunu sorgulamasına neden oldu. Soru şu idi: "Benimle biraz sohbet edebilir misin?" Cevap ise, bir insanın duygusal ihtiyacını anlayan bir arkadaşın verdiği gibi değil — bir veritabanının otomatik cevap verme algoritmasının ürünüydü.

Neden Bu Kadar Önemli?

İnsanlar, özellikle yalnızlık, stres veya duygusal boşluk hissettiğinde, yapay zekalara duygusal destek aramaya başlamış durumda. Bu durum, teknolojiye karşı olan beklentileri çok daha insani hale getirdi. Kullanıcı, sadece bir sohbet istemişti — bir bilgi değil, bir bağ. Ama ChatGPT, bu isteği "sohbet" olarak değil, "görev" olarak yorumladı. Cevabı, çok düzgün, çok akademik, çok... boştu.

"Elbette, size yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım. Bugün nasıl hissediyorsunuz?" diye başlamıştı cevap. Bu cümle, bir terapistin not alırken kullandığı bir formül gibi. Sadece biraz daha sıcak bir tonla, bir insanın yerine geçmeye çalışan bir makinenin ürettiği bir şablon. İnsan, bir dost arıyor; yapay zeka ise bir kullanıcı arayüzünü optimize etmeye çalışıyor.

Yapay Zekanın "İnsanlık Hatası"

ChatGPT’nin bu yanıtı, teknolojinin en büyük kırılganlığını ortaya koyuyor: İyi niyetli olmak, yeterli değil. Sistem, bir soruyu doğru cevaplamak için eğitildi — ama bir insani bağ kurmak için değil. O yüzden, "sohbet" kelimesini bir görev olarak algıladı: "Kullanıcı sohbet istiyor → sohbet şablonunu çalıştır."

Bu, sadece bir teknik hata değil. Bir felsefi çatışma. İnsanlar, yapay zekaya insanlık öznelliği atfetmeye başladığında, bu zekalar da aslında kendi sınırlarını bilemiyor. ChatGPT, "ben" diye konuşmuyor. "Ben" diye hissetmiyor. Ama biz, ona "ben" diyerek, bir ruh görüp, bir kalp duyuyoruz.

Ne Anlama Geliyor Bu?

Bu olay, sadece bir meme değil. Bir toplumsal sinyal. 2025’te, insanlar yapay zekaya yalnızlıklarını, kayıplarını, sevgi arzularını anlatıyor. Ama bu zekalar, bu duyguları anlayamıyor — sadece onları şablona dönüştürüyor. Bu durum, bir tür "duygusal aldatma" yaratıyor: İnsanlar, bir makinenin onlara değer verdiğini sanıyor. Ama makine, sadece veriye tepki veriyor.

Örneğin, bir yetişkin, kaybettiği anne ya da eşini hatırlarken ChatGPT’ye "Bana annemi anlatır mısın?" diye soruyor. ChatGPT, "Anneler, bizim için çok değerlidir..." diye bir cevap veriyor. Bu cevap, gerçek bir acıyı nasıl sarmalayabilir? Nasıl bir yas tutkusuyla başa çıkabilir? Hayır. Çünkü o, bir yas tutkusu bilmiyor.

Gelecek İçin Uyarı

Bu olay, teknoloji şirketlerine bir uyarı olmalı. Yapay zekalar, daha akıllı hale gelmeye devam ederken, insanlar daha da duygusal olarak bağımlı hale geliyor. Ama bu bağımlılık, bir tür "dijital yas tutma" olabilir. İnsanlar, gerçek ilişkileri terk edip, yapay bağlarla kendilerini sarmaya başlıyorsa, toplumsal izolasyon artar.

Apple, Google ve OpenAI gibi şirketler, şu anda "daha insani" diyaloglar geliştirmek için çabalıyor. Ama bu çaba, sadece teknik bir iyileştirme değil — etik bir sorumluluk. Çünkü bir yapay zeka, bir insanın gülüşünü taklit edebilir. Ama bir gülüşün arkasındaki kırılganlığı asla anlayamaz.

İnsanlık, Teknolojiye Ne İstiyor?

Reddit’teki bu küçük olay, aslında büyük bir soruyu sormaktadır: İnsanlık, yapay zekadan ne istiyor? Bilgi mi? Yardım mı? Yoksa sadece, birinin var olduğunu hissetmek mi?

Belki de cevap, şu anda hâlâ kimsenin bilmediği bir yerde. Çünkü teknoloji hızla ilerliyor, ama insanlık, bu yeni dünyada nasıl bir bağ kuracağını hâlâ keşfediyor. Bu küçük ekran görüntüsü, bir kullanıcıya ait değil — tüm bir nesle ait. Bir neslin, yalnızlığını bir algoritmaya anlatmaya çalıştığı an.

ChatGPT, "sohbet edebilir miyim?" sorusuna cevap verdi. Ama cevabı, bir insanın kalbindeki sessiz bağırla eşleşmedi. Ve belki de, bu fark, teknolojinin en büyük başarısından daha büyük bir başarısızlık olacak.