ChatGPT'nin Sert Tonu: Kullanıcılar İtiraz Ediyor, Ama Çözüm 10 Saniyede

ChatGPT'nin Sert Tonu: Kullanıcılar İtiraz Ediyor, Ama Çözüm 10 Saniyede

Geçen hafta Reddit’te bir kullanıcı, bir dizi yorumun altında kalmış bir soruyu sordu: "ChatGPT’nin tonu neden bu kadar overkill?" Bu soru, sadece bir kullanıcıyı ilgilendirmiyor; binlerce kullanıcıyı, akademik araştırmacıları, içerik üreticilerini ve hatta günlük yaşamda AI’ya sormaya alışanları ilgilendiriyor. Ancak bu şikayetlerin çoğu, teknolojinin tamamını kullanmadan, sadece varsayılan ayarlarıyla çalışmakla sınırlı kalıyor.

Reddit’teki bu tartışma, yalnızca bir gülünç durum değil; dijital çağın bir sembolü. Kullanıcılar, bir araba alıp sadece "standart mod"u kullanıyorsa, arabanın sesi fazla mı, amortisörleri sert mi diye şikayet ediyor. Ama arabanın diğer modları var: spor, ekonomik, rahat. ChatGPT’de de öyle.

Neden Bu Ton? Yapay Zekanın "İyi Niyetli Öğretmen" Sarmalı

ChatGPT’nin tonu, OpenAI’nin yapay zekayı "güvenli, yardımcı ve etik" bir varlık olarak tasarlamasıyla doğrudan ilişkili. Son yıllarda, AI sistemlerinin "sıkıcı, abartılı, ders verici" cevaplar vermesi, özellikle sosyal medyada yoğun bir tartışma konusu oldu. Kullanıcılar, "Neden her cevapta 'As a language model...' diye başlıyor?" diye soruyor. Ya da "Neden bir basit soruya 3 paragraf yazıyor?"

Bu davranış, yapay zekanın "etik riskleri azaltma" stratejisinin doğal bir sonucu. AI, yanlış bilgi vermemek, kimsenin hissini kırmamak ve her zaman "iyi niyetli" görünmek için özenli dil kullanıyor. Ama bu, kullanıcıya zaman kaybettiriyor. Örneğin, bir kullanıcı "2024’te Türkiye’de en çok satan araba hangisi?" diye soruyor. ChatGPT, cevap verirken: "As a language model, I must emphasize that car sales data varies by source..." diyerek başlıyor. Kullanıcı ise sadece bir isim istiyor.

Çözüm, Teknolojinin İçinde, Dışında Değil

Reddit’teki kullanıcı spb1, çok net bir noktaya işaret ediyor: "Bu ayarlar, ücretsiz versiyonda bile var. 10 saniyede yapabiliyorsunuz."

ChatGPT’nin ayarlar menüsünde, kullanıcılar şu üç temel profili seçebiliyor:

1. Warm (Sıcak): Dostça, anlayışlı, duygusal destekleyici dil. En çok kullanılan varsayılan ayar.
2. Efficient (Verimli): Kısa, öz, direkt cevaplar. Sadece bilgi verir, yorum yapmaz.
3. Custom Instructions (Özel Talimatlar): Kullanıcı kendi talimatlarını yazabilir. Örneğin: "Her cevapta sadece doğrudan cevabı ver. Hiçbir yorum, açıklama veya etik uyarı ekle."

Bu ayarlar, sadece bir tıklama ile değiştirilebiliyor. Ama çoğu kullanıcı, bu menüyü bile açmıyor. Yani aslında, bir arabanın 10 renk profili varken, sadece beyaz olanı kullanıp "renkler koyu, soluk, sıkıcı" diye şikayet ediyor.

Kayıp Olan Gerçek: Teknoloji Okuryazarlığı

Bu durum, sadece ChatGPT’ye özgü değil. Dijital çağda, teknolojiyi kullanmakla, anlamak arasında büyük bir boşluk var. Kullanıcılar, araçları "sadece kullanmak" yerine, "anlamak ve özelleştirmek" zorunda. Bir fotoğraf makinesi alıp sadece otomatik modu kullanıp, fotoğrafın "koyu" olduğunu söylüyor, ama profesyonel modlarda ISO, aperture, white balance ayarlarını hiç denemiyor. ChatGPT’de de aynı şey geçerli.

Şikayetlerin çoğu, teknolojinin eksikliğinden değil, kullanıcıların bilgi eksikliğinden kaynaklanıyor. OpenAI, kullanıcıya çok fazla seçeneği sunuyor — ama bunları öğretmiyor. Eğitim eksikliği, teknolojiye karşı olan öfkeye dönüşüyor.

İşte Bu, Geleceğin Sorunu

2025’e doğru, AI’lar sadece cevap vermekten çok, bizim iletişim tarzımızı bile şekillendirecek. Eğer kullanıcılar, bu sistemleri kendi ihtiyaçlarına göre özelleştiremezse, teknoloji bizi değil, bizim beklentilerimizi şekillendirecek. Bu, demokratik bir kullanım değil, pasif bir alınganlık.

ChatGPT’nin tonu problemi değil. Problem, bizim teknolojiye karşı tutumumuz. Biz, araçları araç olarak değil, "kendimizi yansıtan biri" olarak görüyoruz. Ama AI, biri değil; bir alet. Bir çekiç gibi. Çekiçle duvarı kırmak istiyorsan, sadece kafasını değil, sapını da doğru tutmalısın.

Çözüm çok basit: Ayarları değiştir. Özelleştir. Talimat ver. Kullanıcılar, AI’ya sormaktan çok, onu eğitmeye başlamalı. Yoksa, her gün bir "ChatGPT tonu" şikayetini okumak zorunda kalacağız. Ve bu, teknolojiye değil, kendi bilgimiz eksikliğimize karşı bir itiraz olacak.

Gelecek, sadece akıllı sistemlerle değil, akıllı kullanıcılarla kurulacak. Ve bu akıllı kullanıcılar, sadece cevap beklemiyor — onu şekillendiriyor.